EMED, Engelli Emeklilik Hakkı İçin Birleşmiş Milletler'e Başvurdu

15 Ocak 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7538 sayılı Kanun sonrası engelli emeklilik sisteminde yaşanan değişiklikler nedeniyle hak kaybına uğradığını belirten Engelli Emeklilik Dayanışma Derneği (EMED), mücadeleyi uluslararası platforma taşıyarak Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Komitesi ve ilgili Özel Raportörlüğe resmi başvuruda bulundu.
EMED tarafından yapılan açıklamada, 7538 sayılı Kanun ile Ekim 2008 öncesinde sigortalı olan engelli vatandaşların uzun yıllardır yararlandıkları engelli emeklilik sisteminin kaldırıldığı, herhangi bir kademeli geçiş veya koruyucu düzenleme yapılmaması nedeniyle binlerce kişinin mağduriyet yaşadığı ifade edildi.
Dernek, düzenlemenin yalnızca geleceğe yönelik sonuçlar doğurmadığını, geçmiş yıllarda yasal mevzuata uygun şekilde emekli edilen bazı engelli vatandaşların emekliliklerinin de sonradan iptal edildiğini belirtti. Açıklamada, maaşları kesilen ve sağlık güvencelerini kaybeden kişilerin ciddi ekonomik ve sosyal sorunlarla karşı karşıya kaldığı vurgulandı.
"Binlerce Engelli Vatandaş Çalışmaya Mecbur Bırakılıyor"
EMED'in açıklamasına göre; kanser tedavisi gören hastalar, ağır epilepsi, kronik kalp hastalıkları, görme ve işitme kaybı, uzuv kaybı ile organ nakli gibi ağır sağlık sorunları bulunan çok sayıda engelli birey, yeni düzenleme sonrasında emeklilik hakkından yararlanamadığı için ileri yaşlara kadar çalışmak zorunda kalıyor.
Dernek, bu durumun Anayasa'nın sosyal devlet, hukuki güvenlik ve kazanılmış hakların korunması ilkeleriyle bağdaşmadığını savunuyor.
Anayasa Mahkemesi Süreci Devam Ediyor
7538 sayılı Kanun'un ilgili hükümlerinin iptali istemiyle Anayasa Mahkemesi'nde açılan E.2025/78 esas numaralı davanın yaklaşık 16 aydır devam ettiği belirtilirken, bu süreçte emekliliğine günler veya aylar kalan çok sayıda engelli vatandaşın büyük mağduriyet yaşadığı ifade edildi.
Mücadele Birleşmiş Milletler'e Taşındı
Türkiye'de yürütülen girişimlerden sonuç alınamadığını belirten EMED, yaşanan hak ihlallerini uluslararası platforma taşıyarak Birleşmiş Milletler Engelli Hakları Komitesi ile ilgili Özel Raportörlüğe resmi başvuruda bulunduğunu açıkladı.
Derneğin BM'ye sunduğu başvuruda öne çıkan talepler şöyle sıralandı:
Emekliliği iptal edilen veya 2008 Ekim öncesi sigortalı olduğu halde hak kaybına uğrayan engelli vatandaşların kazanılmış emeklilik haklarının eksiksiz şekilde iade edilmesi.
2008 Ekim sonrası sigortalı olan engelli bireyler için uluslararası insan hakları standartlarına uygun, adil, şeffaf ve yeni mağduriyetler oluşturmayacak bir emeklilik sisteminin oluşturulması.
"Sesimizin Duyulmasını İstiyoruz"
EMED, kamuoyuna yaptığı çağrıda, yaşanan mağduriyetlerin gündeme taşınmasının büyük önem taşıdığını belirterek, hazırlanan kapsamlı raporlar, saha araştırmaları ve Birleşmiş Milletler başvuru dosyasındaki bilgi ve belgelerin kamuoyu ve basın kuruluşlarıyla paylaşılmaya hazır olduğunu bildirdi.
Dernek yetkilileri, engelli bireylerin sosyal güvenlik haklarının korunması ve yaşanan mağduriyetlerin giderilmesi amacıyla hukuki mücadelelerini ulusal ve uluslararası platformlarda sürdürmeye devam edeceklerini ifade etti.